Nay đọc tư tưởng triết học Trần Thái Tông thấy nhiều cái hay, cái đẹp. Hay ở chỗ nó hợp ý, hợp lý, hợp tình, có giá trị để suy ngẫm. Đẹp ở câu từ sâu sắc, lời lẽ tinh lọc, ý thơ ngập tràn và đầy minh triết.
Thích câu kệ rằng:
“Đất nổi cuồng phong cát bụi bay,
Ông chài say tít mặc thuyền quay.
Bốn phương mây tụ màu u ám,
Một ngọn trào dâng tiếng trống lay.
Sầm sập trận mưa dồn dập đổ,
Ầm ầm xe sấm tít mù xoay.
Bụi trần tạm lắng bên trời tạnh,
Trăng lặn, sông dài, canh mấy đây?”
Nghĩ: Đời người dễ bị cuốn trôi bởi hư vọng, như lão ngư ông say rượu giữa trận cuồng phong đêm tối – tả tơi, bất lực. Biết bao người mê lầm, phung phí kiếp sống vì khát ái, tham dục không đáy; để rồi cái chết đến như dấu chấm hết cho một đời “sống say, chết mộng”, lặng lẽ như bóng trăng tàn khuất trên dòng sông vắng.
Người ta chạy theo tiền tài, sắc dục, danh vọng như kẻ khát nước uống nhầm nước biển, càng uống càng khát, càng vướng càng sâu. Có kẻ bán rẻ nhân cách để leo cao, có người vùi chôn tuổi trẻ trong thú vui vật chất, đánh đổi cả tâm hồn để mưu cầu một chút khoái lạc chóng tàn. Người ta quên mất đời người ngắn ngủi, không biết ngày mai, mỗi phút mỗi giây là một bước gần hơn ngày cuối. Sự tỉnh thức không từ tiếng ồn ào của nhân tình thế thái, mà từ khoảnh khắc nhìn lại chính mình trong tĩnh mặc, khi đó lại thấy lòng trống rỗng, mới giật mình tự hỏi: mình đang sống vì điều gì?
Nếu không kịp quay đầu, đời người chỉ là một cuộc rong ruổi trong sương mù, giông bão: mơ hồ, vô định, và cuối cùng là hối hận muộn màng.